Myelom-Gruppe Rhein-Main

Τελευταία τροποποίηση: 12 Ιανουαρίου 2013

Θεραπεία με διφωσφορικά

Ένα από τα συχνότερα συμπτώματα που παρουσιάζουν ασθενείς και το οποίο παίζει και καθοριστικό ρόλο για την διάγνωση του πολλαπλού μυελώματος, είναι πόνοι στα κόκαλα, ιδίως στην σπονδυλική στήλη και τα πλευρά. Ο πόνος οφείλεται στην καταστροφή οστικής ουσίας που με τη σειρά της οφείλεται στην δραστηριότητα των κυττάρων του μυελώματος. Τα διφωσφονικά είναι μέρος της καθιερωμένης θεραπείας του πολλαπλού μυελώματος. Μπορούν να καθυστερήσουν την διαδικασία καταστροφής των οστών.

Τα κύτταρα του μυελώματος παράγουν ουσίες που διεγείρουν την δραστηριότητα κυττάρων που ρυθμίζουν τον καταβολισμό (καταστροφή) των οστών (οστεοκλάστες) και οδηγούν σε αυξημένη αποικοδόμηση οστικής μάζας. Υπάρχει η θεωρία ότι τοπικοί παράγοντες παίζουν επίσης ένα ρόλο, πράγμα που σημαίνει ότι η αποικοδόμηση οστικής μάζας είναι αυξημένη σε σημεία των οστών, στα οποία βρίσκονται κύτταρα μυελώματος. Αυτό επηρεάζει κυρίως την σπονδυλική στήλη, την πύελο και την πυελική ζώνη αλλά και τα οστά του κρανίου, τις ωμοπλάτες και τον θώρακα. Στόχος της θεραπείας με τα διφωσφονικά είναι η καταστολή της υπερβολικής δραστηριότητας των οστεοκλαστών. Οι ασθενείς που τα λαμβάνουν ως θεραπεία παρατηρούν συχνά σημαντική ελάττωση των πόνων στα κόκαλα.

Τα διφωσφορικά είναι μια σχετικά ασφαλής μορφή θεραπείας. Εντούτοις μπορεί να προκαλέσουν συμπτώματα όμοια με αυτά της γρίπης και, κατά την πρώτη θεραπεία ακόμη και παροδική αύξηση των πόνων. Όλα τα διφωσφονικά μπορεί να προκαλέσουν προβλήματα στη λειτουργία των νεφρών αν χορηγηθούν πολύ γρήγορα (μέσω ορού). Παρά την απουσία μακροχρόνιων μελετών σχετικά με αυτό το θέμα, συνιστάται η ισόβια θεραπεία ασθενών με πολλαπλό μυέλωμα με διφωσφονικά , αλλά με πορϋπόθεση την τακτική εξέταση της λειτουργίας των νεφρών.

Τα διφωσφονικά είναι πιθανόν ότι προλαμβάνουν την περαιτέρω αποικοδόμηση των οστών αλλά σίγουρα δεν αποκαθιστούν ήδη προκληθείσες βλάβες. Αν και δεν υπάρχουν μελέτες σχετικά, ορισμένοι γιατροί δίνουν στους ασθενείς τους διφωσφονικά ακόμη και στα πρώιμα στάδια του μυελώματος, ως προληπτικό μέτρο. Εργαστηριακές έρευνες έχουν αποδείξει ότι τα διφωσφορικά μπορούν να καταστρέψουν τα κύτταρα του μυελώματος.

Συμπτώματα των οστεονέκρωσης μπορεί κατά καιρούς να παρατηρηθούν σε ασθενείς που παίρνουν διφωσφονικά. Πρόκειται για καταστροφή του οστίτη ιστού της γνάθου με αποτέλεσμα πόνο, δόντια που κουνιούνται, κοφτερές αιχμές εκτεθειμένου οστίτη ιστού και σπάσιμο μικρών τμημάτων οστών. Τα αρχικά συμπτώματα είναι συχνά οιδήματα, αίσθηση μουδιάσματος και πόνοι. Σε περίπτωση χειρουργικών επεμβάσεων στη στοματική κοιλότητα μπορεί να επηρεασθεί αρνητικά η ικανότητα επούλωσης του τραύματος. Ως τώρα δεν είναι γνωστό αν ο τύπος διφωσφονικού παίζει ρόλο στην εμφάνιση ή μη αυτών των συμπτωμάτων ή αν υπάρχουν άλλοι παράγοντες (λ.χ. ακτινοβολίες, άλλα φάρμακα, προηγηθείσες οδοντικές θεραπείες) που μπορεί επίσης να παίζουν ένα ρόλο.

Ώσπου να ξεκαθαρισθούν αυτά τα ζητήματα συνιστούμε στους ασθενείς με πολλαπλό μυέλωμα να πληροφορούν τον οδοντίατρό τους ότι παίρνουν διφωσφονικά. Αν παρατηρηθούν τα παραπάνω συμπτώματα, πρέπει να διακοπεί η θεραπεία με διφωσφονικά για δύο ως τέσσερεις μήνες. Για την αντιμετώπιση μολύνσεων στην γνάθο συνιστάται η χρήση αντιβιοτικών.